تابلو یکی از عناصر مهم دکوراسیون خانه است و معمولاً برای مدت طولانی روی دیوار قرار دارد. به همین دلیل، حتی اگر ظاهر آن در نگاه اول تمیز به نظر برسد، به مرور زمان گردوغبار، دود، چربی و آلودگی‌های محیط روی آن می‌نشیند و باعث کدر شدن سطح تابلو می‌شود. این موضوع در مورد تابلوفرش اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا گردوغبار می‌تواند در میان الیاف و بافت آن جمع شود. از طرف دیگر، تابلوهای گل برجسته، رزین و برخی تابلوهای دکوراتیو نیز به دلیل شکل و جنس سطح خود، روش تمیزکاری متفاوتی دارند. اما بهترین روش تمیز کردن تابلو چیست؟ آیا می‌توان تابلوفرش را در خانه شست؟ برای رفع چرک‌مردگی تابلو از چه موادی استفاده کنیم؟ و چگونه بدون آسیب، تابلو را گردگیری کنیم؟

در این مطلب، نحوه تمیز کردن انواع تابلو را مرحله‌به‌مرحله بررسی می‌کنیم.

بهترین روش تمیز کردن تابلو چیست؟

روش تمیز کردن تابلو قبل از هر چیز به جنس، بافت و نوع سطح آن بستگی دارد. برای مثال، روش مناسب برای یک تابلوفرش دستباف با روش تمیز کردن تابلو شیشه‌ای یکسان نیست. همچنین نمی‌توان تابلو رزین یا گل برجسته را مانند یک سطح کاملاً صاف تمیز کرد.

اگر تابلو فقط گردوغبار دارد، بهتر است کار را با روش خشک شروع کنید. استفاده از برس نرم، قلم‌موی نرم یا دستمال میکروفایبر مناسب، معمولاً برای برداشتن گردوغبار سطحی کافی است. در صورتی که تابلو دچار چرک‌مردگی، لکه، چربی یا کدری شدید شده باشد، استفاده از آب و شوینده بدون شناخت جنس تابلو می‌تواند خطرناک باشد. بنابراین همیشه ابتدا باید مشخص کنید با چه نوع تابلویی سروکار دارید.

نحوه گردگیری تابلوها در خانه

گردگیری منظم، ساده‌ترین راه برای جلوگیری از چرک‌مردگی تابلو است. اگر گردوغبار برای مدت طولانی روی سطح باقی بماند، ممکن است با چربی و رطوبت موجود در هوا ترکیب شود و تمیز کردن آن دشوارتر شود.

برای گردگیری تابلو مراحل زیر را انجام دهید:

1. ابتدا تابلو را از نظر لکه، رطوبت و آسیب بررسی کنید.
2. اگر امکان دارد تابلو را از دیوار جدا کنید.
3. با یک برس بسیار نرم، گردوغبار سطح را به‌آرامی پاک کنید.
4. برای گوشه‌ها و قسمت‌های برجسته از قلم‌موی نرم استفاده کنید.
5. در صورت مناسب بودن جنس تابلو، می‌توانید از جاروبرقی با مکش کم و سری برس‌دار استفاده کنید.
6. در پایان قاب و قسمت پشت تابلو را نیز تمیز کنید.

چگونه چرک‌مردگی تابلو را از بین ببریم؟

یکی از رایج‌ترین مشکلات تابلوهای دیواری، چرک‌مردگی است. چرک‌مردگی معمولاً زمانی ایجاد می‌شود که گردوغبار، دود، چربی و آلودگی‌های محیط برای مدت طولانی روی سطح باقی بمانند. در این حالت، حتی بعد از یک گردگیری ساده نیز ممکن است تابلو همچنان کدر و تیره به نظر برسد.

برای رفع چرک‌مردگی، ابتدا باید مشخص شود سطح تابلو از چه جنسی است. اگر تابلو بافت‌دار، چاپی، رنگ‌شده یا دارای پوشش خاص است، استفاده از مواد شوینده قوی می‌تواند باعث تغییر رنگ یا آسیب به سطح شود.

بنابراین:

ابتدا گردگیری کنید، سپس نوع آلودگی و جنس تابلو را بررسی کنید و بعد روش مناسب را انتخاب کنید.

برای لکه‌های قدیمی نیز بهتر است از سابیدن شدید خودداری کنید؛ زیرا فشار و اصطکاک ممکن است به بافت یا روکش تابلو آسیب بزند.

نحوه تمیز کردن تابلو فرش

تابلوفرش یکی از حساس‌ترین انواع تابلو برای تمیزکاری است. این تابلوها ممکن است دستباف یا ماشینی باشند و از الیاف مختلفی ساخته شده باشند. به همین دلیل، تمیز کردن تابلوفرش نباید با همان روشی انجام شود که برای یک تابلو دکوراتیو ساده استفاده می‌کنیم.

اولین مرحله، غبارگیری است. گردوغبار باید پیش از هر نوع شست‌وشوی مرطوب از سطح و میان الیاف خارج شود. برخی مراکز تخصصی نیز قبل از شست‌وشوی تابلوفرش، غبارگیری و بررسی ثبات رنگ را انجام می‌دهند. اگر تابلوفرش فقط گردوغبار دارد، نیازی به شست‌وشوی کامل نیست. اما اگر علاوه بر گردوغبار، چرک‌مردگی، لکه یا چربی روی تابلو ایجاد شده باشد، باید روش مناسب با جنس و وضعیت آن انتخاب شود.

نحوه تمیز کردن تابلو فرش دستباف

تابلوفرش دستباف معمولاً ارزش هنری و مالی بیشتری دارد و به همین دلیل باید با احتیاط بیشتری تمیز شود. قبل از شست‌وشوی مرطوب، ثبات رنگ اهمیت زیادی دارد. اگر رنگ‌های تابلو در تماس با رطوبت پس بدهند، ممکن است رنگ‌ها در یکدیگر پخش شوند و طرح اصلی تابلو آسیب ببیند.

برای همین، در شست‌وشوی تخصصی تابلوفرش دستباف معمولاً ابتدا وضعیت رنگ و الیاف بررسی می‌شود. اگر تابلوفرش دستباف فقط گردوغبار دارد، بهتر است به‌جای شست‌وشوی کامل، ابتدا غبارگیری شود.

تابلوفرش ابریشم، قدیمی، نفیس یا دارای رنگ‌های حساس را در خانه با آب و شوینده امتحان نکنید.

نحوه تمیز کردن تابلو فرش ماشینی

تابلوفرش ماشینی معمولاً از نظر ساختار مقاوم‌تر از نمونه‌های ظریف دستباف است، اما همچنان نباید آن را با فشار و مواد شوینده قوی تمیز کرد. برای گردگیری، استفاده از جاروبرقی با مکش مناسب یا برس نرم می‌تواند کافی باشد.

اگر تابلوفرش ماشینی چرک‌مرده شده است، قبل از استفاده از شوینده باید ثبات رنگ و جنس الیاف بررسی شود. همچنین بهتر است شوینده ابتدا در قسمت کوچکی که کمتر دیده می‌شود آزمایش شود.

نکته مهم این است که سابیدن شدید، حتی روی تابلوفرش ماشینی، روش مناسبی برای از بین بردن چرک‌مردگی نیست.

آیا شستن تابلو فرش در خانه کار درستی است؟

اگر تابلوفرش فقط گردوغبار سطحی دارد، معمولاً نیازی به شست‌وشوی کامل نیست. اما زمانی که تابلوفرش دچار آلودگی شدید، لکه‌های قدیمی، چرک‌مردگی عمیق یا تغییر رنگ شده است، شست‌وشوی خانگی می‌تواند ریسک داشته باشد.

مخصوصاً در تابلوفرش دستباف، ابریشم و نمونه‌های ارزشمند، عواملی مانند ثبات رنگ، نوع الیاف، میزان رطوبت و نحوه خشک شدن اهمیت دارند.

برخی روش‌های خانگی مانند استفاده از شامپو فرش و اسفنج برای تابلوفرش‌های معمولی در منابع مختلف پیشنهاد شده‌اند، اما حتی در این روش‌ها نیز تست ماده شوینده در قسمت کوچکی از تابلو و خشک کردن صحیح اهمیت دارد.

بنابراین اگر ارزش تابلو برای شما مهم است، بهتر است شست‌وشوی کامل را به فرد یا مجموعه‌ای بسپارید که تجربه کار با تابلوفرش داشته باشد.

تمیز کردن تابلو

علاوه بر تابلو فرش تابلوهای دیگری نیز وجود دارد که در ادامه به بررسی نحوه تمیز کردن آنها پرداخته شده است:

تمیز کردن تابلو دکوراتیو

تابلوهای دکوراتیو می‌توانند از بوم، چوب، MDF، فلز، پارچه یا ترکیبی از چند متریال ساخته شده باشند.

برای گردگیری این تابلوها، ابتدا از دستمال میکروفایبر خشک یا برس نرم استفاده کنید.

اگر سطح تابلو صاف و مقاوم است، در صورت نیاز می‌توان از دستمالی که فقط کمی مرطوب شده استفاده کرد.

دستمال نباید خیس باشد و نباید آب روی سطح تابلو جمع شود.

اگر تابلو دارای چاپ، رنگ، روکش یا قسمت‌های برجسته است، بهتر است ابتدا روش خشک را امتحان کنید.

تمیز کردن تابلو شیشه‌ای

تمیز کردن تابلو شیشه‌ای نسبتاً ساده است، اما باید مراقب قاب و قسمت‌های پشت شیشه باشید.

ابتدا گردوغبار را با یک دستمال نرم بردارید. سپس در صورت نیاز، مقدار کمی شیشه‌شوی را روی دستمال بزنید و شیشه را تمیز کنید.

شیشه‌شوی را مستقیماً روی تابلو اسپری نکنید.

نفوذ مایع به لبه‌ها و قسمت پشت شیشه ممکن است به چاپ، قاب یا سایر اجزای تابلو آسیب بزند.

در پایان نیز با یک دستمال خشک و بدون پرز، سطح شیشه را پاک کنید.

تمیز کردن تابلو گل برجسته

تابلوهای گل برجسته به دلیل وجود قسمت‌های سه‌بعدی و فرورفتگی‌های متعدد، بیشتر از تابلوهای صاف گردوغبار جمع می‌کنند.

برای تمیز کردن این تابلوها، بهترین کار شروع با برس نرم و خشک است.

برس را با فشار روی گل‌ها نکشید. به‌آرامی روی قسمت‌های برجسته حرکت کنید تا گردوغبار از میان شیارها خارج شود.

برای قسمت‌های کوچک می‌توانید از قلم‌موی نرم استفاده کنید.

استفاده از دستمال خیس روی قسمت‌های برجسته نیز ممکن است باعث باقی ماندن رطوبت در زیر تزئینات شود؛ بنابراین تا حد امکان ابتدا روش خشک را امتحان کنید.

تمیز کردن تابلو رزین

تابلوهای رزین معمولاً سطحی براق و نسبتاً حساس دارند.

برای گردگیری، یک دستمال میکروفایبر نرم و خشک انتخاب مناسبی است. دستمال را بدون فشار روی سطح حرکت دهید.

برای آلودگی‌های بیشتر، می‌توان از دستمال بسیار کم‌نم استفاده کرد؛ اما نباید آب روی سطح باقی بماند.

از سیم ظرفشویی، اسفنج زبر، پدهای ساینده و مواد شیمیایی قوی استفاده نکنید.

این مواد می‌توانند سطح رزین را خش‌دار یا کدر کنند.

اشتباهات رایج هنگام تمیز کردن تابلو

• استفاده از دستمال زبر
• ریختن آب روی تابلو
• استفاده از شوینده قوی
• سابیدن لکه
• شستن تابلوفرش بدون بررسی رنگ
• خشک کردن تابلوفرش زیر نور مستقیم خورشید

چه زمانی شستشوی تابلو فرش را به قالیشویی بسپاریم؟

اگر تابلو فقط گردوغبار دارد، معمولاً با گردگیری منظم می‌توان آن را تمیز نگه داشت.

اما بهتر است در شرایط زیر از شست‌وشوی خانگی صرف‌نظر کنید:

• تابلوفرش دستباف یا ابریشم است.
• تابلو قدیمی یا ارزشمند است.
• رنگ‌های متنوع و حساس دارد.
• چرک‌مردگی شدید ایجاد شده است.
• لکه قدیمی یا چربی روی آن وجود دارد.
• تابلو بوی نامطبوع یا آثار رطوبت دارد.
• از ثبات رنگ آن مطمئن نیستید.
• قبلاً با شست‌وشو دچار تغییر رنگ یا تغییر فرم شده است.

در شست‌وشوی تخصصی، ابتدا وضعیت تابلو، جنس الیاف و رنگ‌ها بررسی می‌شود و سپس روش مناسب انتخاب می‌شود. در منابع تخصصی این حوزه نیز غبارگیری، بررسی ثبات رنگ و انتخاب روش شست‌وشو متناسب با نوع تابلوفرش از مراحل مهم معرفی شده‌اند.

اگر تابلوفرش شما در مهرشهر نیاز به شست‌وشوی تخصصی دارد، می‌توانید از خدمات قالیشویی مهرشهر استفاده کنید.

چگونه از چرک شدن تابلو جلوگیری کنیم؟

پیشگیری بسیار ساده‌تر از تمیز کردن چرک‌مردگی قدیمی است. بهتر است تابلو را به‌صورت منظم و با روش مناسب گردگیری کنید. اجازه ندهید گردوغبار برای مدت طولانی روی سطح باقی بماند. همچنین تابلو را تا حد امکان از دود، بخار، چربی و رطوبت زیاد دور نگه دارید.

اگر تابلو در آشپزخانه یا محیطی با گردوغبار زیاد قرار دارد، بهتر است دفعات گردگیری بیشتر شود.برای تابلوفرش نیز غبارگیری منظم اهمیت زیادی دارد؛ زیرا گردوغبار در میان الیاف جمع می‌شود و با گذشت زمان تمیز کردن آن دشوارتر خواهد شد.

سوالات متداول درباره نحوه تمیز کردن تابلو

جمع‌بندی

برای تمیز کردن تابلو، همیشه لازم نیست سراغ آب و شوینده بروید. اگر مشکل فقط گردوغبار است، گردگیری منظم با برس نرم یا دستمال مناسب معمولاً بهترین انتخاب است. در مورد تابلوفرش، به‌خصوص نمونه‌های دستباف و ارزشمند، باید حساسیت بیشتری به خرج داد. غبارگیری، بررسی ثبات رنگ و انتخاب روش مناسب شست‌وشو اهمیت زیادی دارد.

تابلوهای دکوراتیو، رزین و گل برجسته نیز بهتر است ابتدا با ابزار خشک و نرم تمیز شوند. برای تابلوهای شیشه‌ای می‌توان شیشه را با دستمال مناسب تمیز کرد، اما نباید مواد شوینده مستقیماً روی تابلو اسپری شوند. اگر تابلو دچار چرک‌مردگی شدید، لکه قدیمی یا آلودگی عمیق شده است، به‌جای امتحان کردن چند روش خانگی، بهتر است تمیزکاری را به متخصص بسپارید.